ارتباط تنشهای زیستی و غیرزیستی با تغییرات اقلیمی در درختان میوه و راهکارهای تعدیل اثرات منفی آنها
پذیرفته شده برای پوستر
کد مقاله : 2132-CCSAMR (R1)
نویسندگان
1عضو هیئت علمی ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی مشکین شهر
2استادیاربخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل
چکیده
تغییرات اقلیمی بهعنوان یکی از چالشهای اساسی قرن بیستویکم، پایداری تولید درختان میوه را بهشدت تحتتأثیر قرار داده است. این پدیده از طریق دو مسیر عمده بر فیزیولوژی و عملکرد درختان اثر میگذارد: مسیر نخست، تشدید مستقیم تنشهای غیرزیستی مانند افزایش دما، کمبود آب و خشکی، اختلال در تأمین نیاز سرمایی، افزایش شوری و بروز رخدادهای حدی همچون یخبندانهای دیررس، امواج گرما و سیلابهاست؛ مسیر دوم، افزایش آسیبپذیری درختان نسبت به تنشهای زیستی از جمله آفات و بیماریهاست که نتیجه تضعیف سامانه دفاعی گیاه و فراهم شدن شرایط اقلیمی مساعد برای گسترش پاتوژنها و حشرات آفت میباشد. این همافزایی منفی باعث ایجاد چرخهای معیوب میان تنشهای غیرزیستی و زیستی میشود که در نهایت، توان سازگاری درخت با تغییرات محیطی را کاهش میدهد. برای مقابله با این شرایط، بهکارگیری رویکردی تلفیقی و فناورانه ضروری است. فناوریهای نوین شامل بهنژادی مولکولی و ویرایش ژنومی (CRISPR-Cas9)، نانوفناوری در رهایش هدفمند نهادهها، کشاورزی هوشمند مبتنی بر اینترنت اشیاء (IoT) ، سنجش از دور و هوش مصنوعی میتوانند نقش مهمی در افزایش تابآوری و پایداری باغها ایفا کنند. در کنار آن، مدیریت اکولوژیک از طریق استفاده از کودهای زیستی، میکروارگانیسمهای همزیست و سایبانهای هوشمند بهعنوان مکمل، کارایی و سلامت اکوسیستمهای باغی را ارتقا میدهد. بنابراین، گذار از نظامهای سنتی به سامانههای باغداری یکپارچه، هوشمند و اقلیمانعطاف شرط اساسی تحقق پایداری تولید، امنیت غذایی و تداوم بهرهوری در شرایط اقلیمی متغیر است.
کلیدواژه ها