ارزیابی اثر خشکسالی و نوسانات دما بر پویایی پوشش گیاهی بدلند صیدآباد

پذیرفته شده برای پوستر

کد مقاله : 2005-CCSAMR

¹مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی سمنان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

²موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

تغییرات اقلیمی از چالش‌های اصلی مدیریت پایدار مراتع، به‌ویژه در اکوسیستم‌های حساسی نظیر بدلندها است. این پژوهش تأثیر نوسانات بارش و دما بر پوشش گیاهی اراضی بدلند صیدآباد را طی سال‌های ۱۴۰۲–۱۴۰۴ بررسی کرد. داده‌های اقلیمی (بارش ماهانه، شاخص خشکسالی و دما) و پوشش ۲۲ گونه گیاهی جمع‌آوری و تحلیل شد. نتایج نشان داد بارش سالانه حدود ۵۰% نسبت به میانگین بلندمدت کاهش یافته و خشکسالی بسیار شدید تا شدید در بیش از ۷۰% ماه‌های دوره مطالعه حکمفرما بود. میانگین دمای دوره سه‌ساله پایین‌تر از بلندمدت و نوسانات دمایی فصلی و ماهانه، چشمگیر بود. پوشش تاجی از ۴٫۵۹% در سال ۱۴۰۲ به ۱٫۶۹% در سال ۱۴۰۴ کاهش یافت. گونه‌های باارزشی مانند Zygophyllum eurypterum (کاهش ۶۳ %) و Artemisia sieberi (کاهش ۷۱%) و پهن‌برگان علفی بیشترین کاهش را تجربه کردند. همزمانی کاهش بارش، خشکسالی مستمر و کاهش پوشش گیاهی، آسیب‌پذیری بالای این اکوسیستم را نشان می‌دهد. این یافته‌ها لزوم توجه فوری به راهکارهای مدیریتی سازگار را تأکید می‌کند.

تغییرات اقلیمی؛ مرتع؛ اراضی مارنی؛ بدلند؛ فرم رویشی